Verhalen

Goedendag! Ik ben Gerlof Reitsma,  mijn vrienden noemen mij Gelf. Achttien jaar geleden ben ik in Heeg geboren. Ik was vijf jaar toen mijn ouders naar Sneek verhuisden. Daar wonen wij nu nog. Ik zelf zit overdag in Leeuwarden op de Hotelvakschool. Daar woon ik drie jaar geleden de Koningsdag bij.  Ik noem het nu een dag met een hele lange staart, want er gebeurt iets opmerkelijks op die dag en vooral op de dagen en maanden daarna.  Mooi feest, gezellig, veel drukte in de binnenstad. Mijn vriend en ik zwerven de hele stad zo’n beetje door. In de loop van de middag besluiten we het feest  in Sneek  verder te vieren. We nemen  de trein en laten ons naar Sneek rijden. Daar stappen we uit, lopen het perron af en bedenken dan, net iets te laat, dat we beter in de trein even naar het toilet hadden kunnen gaan want we moeten beiden hoognodig plassen. We zijn nog te ver van huis om daar naar toe te lopen. We kijken om ons heen maar op het stationsplein en in de omgeving is geen toilet te zien. “Gaan we toch even achter een boom…”, zegt m’n vriend. We schieten de berm in, doen wat we  moeten doen en komen daarna opgelucht weer te voorschijn. Nauwelijks staan we weer op straat, komt er een agent naar ons toelopen.  “Zo jongelui”, zegt hij, “wat zijn wij hier aan het doen?” Wij weten natuurlijk onmogelijk wat de beste man bedoelt. “Wij zijn op weg naar het Koningsdagfeest”, zeggen we onschuldig. “Nee vrienden, jullie stonden hier te wildplassen en dat is verboden. Dat betekent een boete!” Hij vraagt om onze legitimatie en gaat een bekeuring uitschrijven. Of we nog wat willen zeggen. Jazeker, misschien wil de agent ons vertellen waar wij hier een toilet kunnen vinden. Wij zien het niet en wat doe je dan in geval van nood? De agent trekt z’n schouders op. “Wildplassen is verboden!” en daarmee is het onderhoud afgelopen.

Een paar maanden later vinden we een brief in de bus. Het is de officiële bekeuring. Of we 150 euro willen overmaken – 140 euro voor ‘het wateren in het wild’ en  tien  euro administratiekosten. Ik heb geen 150 euro op zak en die heb ik ook niet in huis. Misschien kan ik bezwaar aantekenen. Er waren tenslotte op die dag bij het station echt geen toiletfaciliteiten aanwezig. Ik vraag  officieel aan het Arrondissementsparket Centrale Verwerking Openbaar Ministerie of mijn zaak geseponeerd kan worden. Dan wordt het stil. Ik wacht en ik wacht. Het wordt 2018. Dan brengt de postbode  een brief. Daarin vraagt de Officier van Justitie mij om vóór te komen en de verdediging te voeren. Er zijn  twee opties: alsnog betalen, dus de misdaad toegeven en afkopen ofwel vóórkomen. Ik bel naar het juridisch loket in de stad en informeer naar mijn mogelijkheden. Het antwoord is kort en krachtig: “Meneer, Uw kansen zijn nihil.” Dan vraag ik mijn ouders om een voorschot en betaal uiteindelijk de 150 euro. En wat gebeurt er aan het begin van 2018? Ik krijg een brief van het Parket Centrale Verwerking Openbaar Ministerie. Daarin staat dat het Parket mij namens de Officier van Justitie meedeelt dat mijn bezwaar gehonoreerd is, dat mijn zaak geseponeerd wordt en dat ik niet hoef te betalen. Dat is heel mooi nieuws voor een  armlastig persoon maar er is ondertussen wel betaald. Ik bel het Parket op. Ik begin er al een beetje bekend te worden. In de maand maart komt er opnieuw een brief van het Ministerie van Justitie. De boete van 150 euro is inderdaad betaald en dat bedrag wordt binnenkort teruggestort.

Het jaar 2018 gaat heen zonder dat ik iets hoor of krijg. Begin dit jaar bel ik  wederom op. Ik wil niet lastig zijn maar denkt het Ministerie dat het geld ooit nog een keer wordt over gemaakt? En warempel – wat gebeurt er?  Vorige maand, vlak voor de Koningsdag, wordt het openstaande bedrag op mijn rekening terug gestort.

Ik heb er  samen met m’n vriend een hele mooie Koningsdag van gevierd!

Symon van der Meer

It Eilân 17


 

 

Wa wolris yn Talma State komt, wit dat der al sûnt in jier wiksel eksposysjes te bewûnderjen binne. Sa ha al in tal ynwenners fan Heech harren wurk dêr eksposjearre. Fanôf april is F.K. oan bar.

In bytsje Heechemer kin F.K. wol fan sy’n pronkjes fan de houten bylden yn it Heempark. Ast Heech yn komst of útgiest wurdst Wolkom hjitten of Goeie reis winske troch de houten bylden dy’t oan ‘e râne fan it Heempark stean. En yn ’e Sylboade kinst stikken lêze oer it libben fan eartiids yn Heech, ûndertekene mei F.K. Mar dat hy ek noch oare talinten hat, kom ik efter as hy ûnder it biljerten yn Talma de opmerking makket: “ik wol myn keunstwurken ek wolris yn Talma State sjen litte.”

Der moat dus in stikje mei foto’s oer syn ekposysje yn it Talma krantsje ‘De Wynroas’ setten wurde. Ik skilje F.K. en freegje of ik efkes lâns komme kin. “No, wannear hiest tocht, want dan bliuw ik noch efkes thús…“ Tink mar net dat F.K. (85 jier jong) altyd thús wat yn ‘e luie stoel om hinget… Ik wit net wat ik dêr sjoch… ik tocht oan houten bylden, mar yn ‘e garage hingje tal fan skilderijen… en in wurkromte fol mei ark.

Dit is ek wol in artikeltsje yn ‘e Sylboade wurdich… Op in reinige middei skilje ik F.K. of it past foar in petearke  foar in stikje yn ’e Sylboade oer syn hobby’s. Hy moat efkes frou Trienke freegje of se ek wat yn ‘t sin hat… “Do hellest my no dan wol út de anonymiteit” seit er. Under de kofje mei wat lekkers fertelt Foeke oer syn komôf en libbensrin.

Oeroerpake wie weinmakker yn Balk. In soan, myn  oerpake waard bakkersfeint by in bakker yn Heech, wêr’t Terpstra ek bakker wie, en naam dy saak letter oer. Twa soannen giene nei de Gaastmar wer‘t de ien bakker waard, en ús pake waard dêr winkelman en ferkocht der ek feefoer. Hy kocht letter de pleats wat no de ‘Cnossen pleats’ is foar syn  soannen. Ien dêrfan wie de heit fan Foeke, en op dizze pleats is Foeke berne yn 1933. Troch omstannigheden en resesje, Foeke wie doe 5 jier, is it gesin ferhuze nei Heech op it boerespultsje yn ‘e Bûterhoeke, fan pake en beppe fan mem har kant.

Nei 8 jier legere skoalle gie Foeke ien dei yn ‘e wike nei de lânbou skoalle yn Snits. Hy soe der al earder hinne, mar syn heit hie him fergetten oan te melden. Heit hie net alle dagen wurk foar Foeke en sa wurke er ek by de buorman boer Jorritsma (no d’ Aldwâl), en dêrneist die Foeke ek oare putsjes, sa as strondskeppe yn skippen dy’t de dong nei Hollân brochten foar de blombollen. Ek hat er mei hynder en wein turf foar turfskipper A. Veenstra de hannel nei de klanten riden.

Yn 1968 waard Foeke boer op it spultsje fan syn âlden. Foeke: “ik hie nocht oan bouwen en ferbouwen, en ha doe it spultsje eigenhannich ferboud sa dat ik dêr op ’t lêst 28 bisten op stâl sette koe.” It wie net maklik buorkjen midden yn Heech, it lân lei oan wjerskanten fan ‘e Skatting en oer de Tsjerkesleat, dêr gie in soad tiid meihinne. Yn dy tiid makke er wolris in kastke of taffeltsje foar yn ‘e hûs. Hoewol’t er op ‘e legere skoalle goed tekenje koe mei eastyndiske inket, rakke dat út byld. Mar nei de brân yn 1991 wie Foeke wol klear mei buorkjen en waard hobbyboer en sa wie der tiid foar oare saken. Syn sus koe goed skilderje en sei tsjin Foeke, “dat kinsto ek wol”. Hy krige plaatsjes út de krante fan har en skilderde dat nei. Mar ek wol eat wat er op syn netflues hie, sa as de skiphelling (stie yn ‘e Sylboade fan maart). Foeke skildere mei oalje en akryl ferve, en natuerlik makke er de listen sels. “It kreative ha we fan memmekant” seit Foeke, en lit my in kistke fan moai houtnijwurk, makke troch in famyljelid, sjen.

Mar de komputer kaam op syn wei, en moast de laptop in fêst plak ha… Der stie ek in oargel yn ’e hûs, mar muzyk lei him net sa, en hat doe fan it oargel mar in moai buro makke. Op kursus by Seniorweb, ”der gie in wrâld foar my iepen, kinst fan alles fine op www”, seit Foeke. Stambeam ûndersyk, en stikjes út it argyf fan Heech fan Alds skriuwe foar de Sylboade. It wie dien mei it skilderjen, “wêr moatst ek mei al dy skilderijen hinne, alles kin net oan it lewand!”

Under in fytstocht yn ’t Riisterbosk seach er kabouters en poddestuollen fan hout en krige doe in nije ynfal…  As frijwilliger yn ’t Heempark, wêr’t er it ark skerp hâldt, seach er syn kâns, en makke er mei hammer en beitel fan snoeihout moaie bylden. Sa makke er it famke ‘Linde van de Lindelaan’ fan in omwaaide beam út de linebeamleane. In byldsje wêrfan de kop op Wilders like waard der al hiel gau ôfhakke. Hy makke ek boarters tastellen en in hutte foar bern yn it Heempark, mar dy moasten derwei fanwegen feilichheids easken.  In pakesizzer út Limburch kaam mei fjouwer tsjillen en sei: “pake zullen we daar een zeepkist van maken?” It waard in giele ‘zeepkist’ en hie er betocht dat it embleem fan Roda J.C. derop skildere moast. Dêr woe er mei fan heeg nei leeg ride yn Heerlen.

Foeke en Trienke wenje no op in daalders plakje wat eartiids harren lân wie. Twa hjerringslynders binne oan ‘t baltsen yn ’t wetter efter hûs wêr’t iens de kûlebult stie. Ik krij noch wat bysûndere staaltsjes houtsnijwurk te sjen sa as ûndersteande: “witst wat dit foarstelt? dat binne nudisten…“

F.K. in warber en kreatyf man mei gouden hannen…

Mariet Swart

 

 

 

 

 

Woon je aan het water en de weg…

11 maart 2019

Woon je aan het water en de weg, dan is het nooit saai. In het voorjaar zijn het de watervogels die gaan nestelen, zoals de Meerkoet en de Fuut die het goed met elkaar kunnen vinden. Maar de Meerkoet kan geen Eenden dulden in de omgeving van hun nest, en die worden dan met groot […]

Lees het volledige artikel →

Aakschipper Hylke Hiddes Heeg Deel II

11 maart 2019

  Subtitel: Hoe de familie naam Boersma,  in Heeg bleef bestaan. Hylke Hiddes en Antje (Anneke)Hendriks, trouwen in mei 1785 in Heeg, krijgen hun kinderen in een roerige tijd, rond en in de tijd van Patriotten en Prinsgezinden, de Franse revolutionairen komen (op verzoek van wat patriottische ballingen in Frankrijk) in de zeer strenge winter […]

Lees het volledige artikel →

Vervolg militaire dienst 1952 Ermelo

22 februari 2019

In Ermelo kwam ik bij de vaste staf van die werktroepen, die bestond uit veel officieren en onderofficieren, koks, administratief personeel en chauffeurs, waar ik dan de compagnies timmerman maar moest helpen. In een oorlogssituatie zouden militairen van elders voor deze vaste staf het werk moeten doen. In mijn tijd moesten we het doen met […]

Lees het volledige artikel →

Lachen tijdens het eten!!

11 december 2018

Op zaterdag 10 november konden we met z’n allen naar de dinnershow in het Heechhûs. Spannend!! Daar gaan we dus met z’n allen maar eens gezellig van genieten!! Het was me van te voren een raadsel hoe ze dat in elkaar zouden draaien, zoveel mensen tegelijkertijd een warme maaltijd voorzetten….. Zo een beetje klokke 6 […]

Lees het volledige artikel →

Militaire dienst in 1952 in Oorschot (2)

11 december 2018

  Het was weer even wennen, van Kamp Zeeburg Amsterdam, naar het barakkenkamp bij Oorschot. Veel verder reizen, een lange barak met aan de ingang een was lokaal. Dan kwam de deur naar de lange kamer met twee grote kolenkachels in het midden, met daar tussen de tafels en banken. En langs de wanden de […]

Lees het volledige artikel →

Vorkje prikken met de burgemeester?

11 december 2018

Nou graag!! En afgelopen donderdag 8 november was het zo ver. Het nationaal ontbijt met als bijzondere gast Jannewietske de Vries, onze kersverse burgemeester!! En de Sylboade was erbij…. Op het schoolplein stonden de kleuters van beide scholen samen met meester Willem en juf Marjan mevrouw de Vries al op te wachten met een vrolijk […]

Lees het volledige artikel →

Black Friday – Swarte Freed

11 december 2018

  Wêr komt it wei, wat is it… Lit my begjinne by Thanksgiving Day, de 4de tongersdei fan novimber, yn Amearika. Wy kinne it as Tankdei foar it Gewaaks. Yn Amearika is Thanksgiving in nasjonale feestdei en hat it in grutter begrip, it is net allinne tank foar it gewaaks, mar ek foar allegear oare […]

Lees het volledige artikel →

Hoe was dat toen in 1950 in militaire dienst

20 november 2018

  Er was toen in Heeg nog niet veel werkgelegenheid, er werd nog gedacht om te emigreren, of elders werk te gaan zoeken, bv naar de kolenmijnen in Limburg, Noordoostpolder, of de bouw in Holland, of trambestuurder in Amsterdam. De militairen die uit Indië terug kwamen hadden het daar ook moeilijk mee, en de lonen […]

Lees het volledige artikel →